Denizli ilinin Acıpayam ilçesine bağlı Yazır Kasabası Eşeler Dağının batı eteklerinde Yazır dorusu ile Gümüş karlığı tepeleri arasındaki Kavşak deresinin düzleşen yamacı üzerinde bulunur. Kuruluşu kesin olarak bilinmemektedir. Köyün 800 metre kuzeybatısında "Ören" adı verilen yerde kurulduğu, ancak savaş nedeniyle ya da doğal bir yıkımla yer değiştirdiği varsayılmaktadır. Yöreden çıkan ev kalıntıları bu kanıyı kuvvetlendirmektedir. Sözkonusu yerde yapılan kaçak kazılarda, lahitler üzerinde Roma rakamları yazılı taşlar bulunmuştur. Bu kalıntı ve bulgulardan anlaşıldığına göre Roma ve Iyon uygarlıkları döneminde burasının yerleşim birimi olduğu savunulmaktadır. Aslında kasabanın Anadolu Selçukluları zamanında da kurulduğu söylencesi vardır. Buna kanıt ise Yazır, Dodurga, Avşar, Yumrutaş gibi köy ve kasaba isimlerinin Anadolu'da bir çok yerleşim birimi adlarının Anadolu Selçukluları döneminde konulmuş ve kullanılmış olması gösterilmektedir. Başka bir söylenceye göre ise; Kızılhisar'da oturan beylerin ormanlık ve sulak olan bu yeri yazlık olarak kullandıkları, daha sonra başka yörelerden buraya gelen ailelerin burada yerleştikleri biçimindedir. (Tozan, Veli;Yazır Kasabasında Sosyal ve Ekonomik Hayat.)
Yazır beyleri atadan evlada intikal eden ve ağızlarda dolaşan rivayetlere göre takriben 1060 tarihinde Horasan'dan gelmiş olan Hacı Hasan, Kara Osman, Şeyh Hüseyin oğlu Hüseyin adlarında üç büyük şahsiyet Karaağaç-Denizli sınırı olan Kazıklı belde birleşerek aralarında aldıkları karar üzerine Hacı Hasan, Yazır'a, (Kara Osman) Manisa'ya, (Şeyh Hüseyin Oğlu Hüseyin'de) Gölhisar'ın Dengire'sine giderek yerleşmişlerdir. Yazır'da yerleşen 1032 doğumlu Hacı Hasan oğlu, 1081 doğumlu Hacı Osman ağa Yazır'da doğmuştur. Bedirbey ovasının bir kısmı ile Bostan Köy topraklarını tasarrufu altına almakla zenginleşen Hacı Osman Ağa Yazır'da kurduğu hükümet konağında oturmak suretiyle hükümdarlığı başlamış esasen Gölhisar'a bağlı olmasına rağmen etrafı yüksek dağlarla çevrili olduğundan bir önem taşıyan Karaağaç'ın idaresini eline almıştır. Oğlu 1113 doğumlu Hacır Ömer Ağa da düzgün bir idare sistemi içinde asayişi korumuş ve halkın dirlik ve düzenliğini sağlamıştır (Vehbi, Ali; Acıpayam, Çankaya Matbaası, Ankara 1951, s 352)
Yazır Kasabası 1971 yılında muhtarlıktan belediyeye geçmiştir. Yazır Kasabası iş olanaklarının azlığı nedeniyle 1960 yıllarında yoğun olarak Avrupa'ya işgücü göçü vermiştir.

Tarihcesi



